برای زن , بهار و تو

تجربه ی زن بودن را از آغوش مادرم آموختم. از آغوشی که آن قدر وقف من و برادرم شده بود که انگار دیگر مال خودش نبود. از تن گرم و چشم های با هوشش. از سرمه ای که هر روز صبح به چشم می کشید. از آویزی که به گردن می آویخت و من روزی از ترس هیبت دریا از گردنش خودم را آویختم و آویز را دادم به آب و او دم نزد.از اینکه گیلاس ها را می ریخت در ظرف فیروزه ای و سیب های سبز را در ظرفی سرخ. از اینکه بی پروا می گفت دوستت دارم. از آینه ی میز آرایشش که هزاران سنگ رنگین از آن آویخته بود از چشم کودکی من. از لب هایی که سرخشان می کرد و گونه هایی که بر افروختگیشان از سرخاب بود چرا که او گرمی تن و سرخی گونه هایش را بخشیده بود به ما, بی هیچ چشم داشتی!
آری من هم همانند همه ی زنان و مردان, نه تنها زن را که جهان را از آغوش مادرم تجربه کرده ام. و نمی دانم چرا , بزرگ تر که شدم هرگاه نام آتشینش را می نوشتم جایی , اشکم می ریخت. بی آنکه مادرم زنی بوده باشد دربند خودخواهی های پدر یا برادری در جامعه ی مرد سالار. با آنکه پدرم مردی آزاده بوده است همیشه. با آنکه تعریف برادرم از زن طرفی از جامعه نبسته بود و مانند بسیاری از مردان و برادران و پدران , نتیجه ی تجربه ی آغوش مادر این نشده بود که زن ها پستند مگر مادر وخواهر من. و برادرم مانند ملیون ها مرد در طول تاریخ ایران , توجیهش برای پست نبودن مادر و خواهر کوچکش- که زنانی بودند همچو همه ی زنان شهر- نشده بود چیز غریبی به نام غیرت!. با این وجود من اشکم می ریخت. با این وجود من دلم می گرفت که آن همه آگاهی و شعور را که مادرم داشت , آن همه دانشی را که به دانشگاه اندوخته بود و محتویات آن همه کتاب هایی که خوانده بود و می خواند را, تنها وقف ما کرده بود, که می توانست کارها کند با آنها در میان خیل مردان خود بزرگ پندار زن گریز. پس من ایستادم ,در میان خیابان , در مدرسه , در دانشگاه , ایستادم و بلند بلند شعرهایی را که به گوشم آرام خوانده بود باز خواندم! .پس من ایستادم که زبانش شوم که زبانش سخن ها داشت! و من ستایشش کردم! هوش و استعداد و زنانگی اش را! گرمی خانه اش راو ژرفای فداکاری اش را! پس من هنوز ایستاده ام...
آری من هم همانند همه ی زنان! برابری را استقامت می کنم . بودن را دوست دارم و سرمه ی چشمان و سرخی لبان و گرمی آغوش مادران را می ستایم.

کتایون
برای هشتم مارس 2011

تفنگ بد است

لابد شما هم مثل من نمی خواید باور کنید. مرگ رو می گم. این که دو نفر کشته شدن. اینکه لذت شکوه حضور مردم شجاع رو با خون لکه دار کردن. حتما نمی خواید باور کنید که نشستید توی زمین حریف دارین تیاتر دایره ی گچی قفقازی رو بازی می کنید.
دستشو ول کنید. بیایید جایی که حریف زمینشو رو تعیین نکرده برای خون خواهیش بجنگیم.فرقی نمی کنه ژاله ی در خون نشسته ی ما, بسیجیه یا نیست.
انسانه. جان توی بدنش بوده. جووونه. گلوله خورده. سخت ترین وسیله ی جنگی که داشته گلوگاهش بوده. گلوگاهش شده گاه گلوله.
بیاید بلند شیم
بیاید بلند شیم از گلوگاهمون فریاد بکشیم , بپرسیم که چه کسی اسلحه به دست داره در خیابون های تهران؟
کی حق داره هموطن مارو بکشه؟
اگر گلوله از طرف حکومت نبوده , این چه شهریه که هر کسی می تونه تفنگ دستش باشه؟
و بیایید همه با هم فریاد بزینم که:
تفنگ بد است
گلوله بد است
و مرگ!
حق هیچ کسی نیست!

کتایون

چای گرم از دست تو

هر اتفاق خوبی می افته , من یاد تو می افتم
مادر!
حسنی مبارک رفت!
مطمینم دیروز از صبح الجزیره توی خونه روشن بوده
ولی تو از هیجان توی آشپزخونه بودی همش , ظرف های همه ی کابینت ها رو می کشیدی بیرون دوباره می شستی
یه جوری که خونه برق می زنه حتما الان
شبشم دمق که نشسته بودی همه دونه دونه در زدن اومدن خونمون
چون چراغ آشپزخونه ی تو همیشه روشنه
و همه راجع به سه روز دیگه حرف زدیم
و تو چایی داغ دادی به همه و دستاشونو گرم کردی
و ازشون خواستی که به جاش دلت رو گرم کنن
مادر!
این دفعه اشکال نداره
کفش هامو بده آقا رضای واکسی
خاک گرفتن!
باید برم توی خیابون

کتایون

silence

She said:" Listen I don`t want to talk about it"
and now he is listening, and she is not saying anything...

Katayoun
No refrence

به بردیا

مادر!پسرت سی ساله شد. همان پسر کوچکی که آرامشش را از تماشای درخت و ماه می گرفت وقتی هنوز آن قدر بزرگ نشده بود که سخنی بگوید. همانی که ماه و درخت را شعرها کرد در کوچکی اتاق و بزرگی دنیایش و جایزه برد و معلمش برای همیشه دفترش را با دست خط کودکیش پیش خود نگاه داشت و تو برای نداشتن دست نوشته های پر احساس نرمش غبطه ها خوردی. همانی که پدر بر گرده ی خود می نشاندش و خبر می خواند و در نه سالگی به این صرافت افتاد که دلایل فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی را کتابچه ای کند. همان کتابچه ای که هنوز در میان مهمترین مدارک زندگی پدر , جا خوش کرده است. همانی که دفترچه ی نقاشی اش به بزرگی تمام دیوارهای خانه بود و اندیشه اش مرزی یافت ورای همه ی دیوار ها , درست مثل پدر.همو که دست خواهر کوچکش را از همان کودکی تا الان , هیچ گاه رها نکرده است. همو که پناه من است. همو که آزردگیم پایان جهان است برایش و خنده ام زیباترین قهقهه ی دنیا. همو که جان من است!
مادر! سیاست مدار شاعر ما
گردن افراشته و استوار
در پناه امن آغوش جاودانت
در سایه ی کوه وار پدر
دست در دست خواهرش , قدم بر راه بزرگان گذاشت!
به بردیا
برای سوم آذر هشتاد و نه

هم سایه

یه مغازه ته کوچمون بود. یعنی هم مغازه بود , هم غذا فروشی.همون مغازه ای که پدر که می آد این جا ,به هر بهانه ای, هر روز می ره اونجا. نمی دونم واسه این می ره که همزبانمونن یا بابت خوش خلقی فروشنده. فروشنده یه بار گفته بود که خونشم همون جاست, گفته بود اینجا هم همسایه شدیم.
امروز ظهر , مغازه و خونه ی همسایمون , درست مث کشورشون , سوخت!
دل من و بردیا و پدر هم!


به همسایه ی افغانم
کتایون

قطار

ذهنم هزار جا رفت. به تو فکر کردم. به پدر فکر کردم. به بردیا فکر کردم.به اینکه دوباره زود تاریک می شه. به اون بادهایی که آدمو می بره. به پاییز اینجا که مثه زمستونه. دلگیره. به انگیزه هام. به کارایی که دوست دارم بکنم و نکردم. به اینکه درستم یا غلط. به اینکه چند وقته خوب ساز نمی زنم. به کلاس زبان جدید. به اینکه چه قدر طول می کشه بفهمم کناریم داره چی می گه پای تلفن. به صدای عود انور براهم توی جواهر آبی که فهمیدنش زبان نمی خواد. به تو. به مکعب های تز فوق لیسانسم که کاش محافظه کار نبودم و مکعب نبودن. به استاد سازه ی تلخ زبان که کوه و نفهیده و فکر می کنه استاده. به البرز. به اورامانات. به قصه ی گم شدن دوستام توی کوه های کردستان. به اینکه اسم اون خطی که بالای کوه ها رو به هم وصل می کنه چی بود؟ به ده سال دیگه. که حتما سر جایی که می خوام و درسته وایستادم. به تو. به اینکه تارسیدم موبایل و بزنم به شارژ. به اینکه اگه گوشی رو برنداری چه قدر دلم بگیره. به صدای این آقاهه که ایستگاه ها رو می گه. به بی تابی برای رسیدن. به بچگی. به راه اصفهان. به جاده ی چالوس. به پدر که می گفت به جای کامیون ها به قشنگی جاده نگاه کن. به آذر که میوه پوست می کند می داد دستمون. به بردیا که از چاقوی توی دستش عصبانی می شد که مبادا جاییش رو ببره.به دوستی که می گفت قطار بده , آدم زیاد فکر می کنه. به اینکه بلند پوزخند زدم.به اینکه سه روز تو هفته باید این راه و بیام و برم. به بی تابی. به اینکه اسم شهرمونو و که می گه آقاهه چه قدر آروم می شم. به اینکه تو منتظرمی حتما. به اینکه برام خواهی خوند می دود زندگی خواه و نا خواه. و خواهی گفت که ریتم شعر عین صدای قطاره. به اینکه ازم می پرسی بار اولی که اینو برام خوندی کی بود. به مغز آشفته ی من. به صدای آقاهه که بالاخره اسم شهرمون و گفت . به اینکه بالاخره به آرامش رسیدم. به تو.

کتایون
هفتم سپتامبر دو هزار و ده

به بهانه ی دوم اکتبر